Norweska badaczka wyjaśnia, dlaczego tak trudno czytać z ekranu

Chyba każdy z nas zgodzi się ze stwierdzeniem, że dłuższe partie tekstu o wiele łatwiej jest przeczytać ze stron książki czy czasopisma niż komputerowego ekranu. Co ciekawe, reguła ta okazuje się dotyczyć nie tylko dobrze znanych monitorów LCD, ale też coraz popularniejszych e-czytników, wykorzystujących tzw. „elektroniczny papier”. W czym zatem tkwi problem?

Badania przeprowadzone przez norweską uczoną, panią Anne Mangen z Uniwersytetu w Stavanger, znalazły swoje podsumowanie w artykule „Digital Fiction reading: Haptics and immersion”, który został opublikowany na łamach specjalistycznego pisma Journal of Research in Reading. Możemy się z niego dowiedzieć, że klikanie myszą i przewijanie stron przerywa naturalny stan skupienia ludzkiego mózgu, podczas gdy przewracanie stron dłonią zwiększa stopień naszej koncentracji i siłę doświadczenia. Problemem jest zatem nie tyle sposób wyświetlania danych, co raczej interfejs użytkownika z którego korzystamy – twierdzi profesor Mangen.

Według przeprowadzonych na ochotnikach badań, przewijanie stron w oknie przeglądarki internetowej prowadziło do powstania nowej formy orientacji umysłowej, która jednak jest o wiele mniej trwała niż w wypadku czytania z książek. Czytelnik pozbawiony kompletności i konstytutywnych części fizycznej formy czytanego materiału staje się o wiele bardziej niespokojny. W przeciwieństwie do książki, tekst na ekranie porusza się i przez to nieświadomie nas dezorientuje.

Profesor Mangen jest przekonana, że wyniki jej badań mogą zmienić nasze podejście do pomocy dydaktycznych. Wiele eksperymentów z dziedziny psychologii kognitywnej pokazało, że nagłe zmiany w fizycznym otoczeniu mają negatywny wpływ na procesy zapamiętywania. Uczenie się jest procesem wymagającym czasu i skupienia, zaś nowe media stoją w opozycji do tych wartości. Najgorsze, według norweskiej badaczki jest to, że branża IT i związany z nią przemysł reklamowy tak jednostronnie i bezkrytycznie podchodzą do technologii. Tymczasem wspomagane komputerowo nauczanie wprowadza się już do przedszkoli – a to może poważnie zaszkodzić dalszemu rozwojowi umysłowemu najmłodszych.

Pani Mangen jest jednak jak najdalsza od straszenia apokaliptycznymi scenariuszami i nie chce potępiać informatycznych technologii. Wskazuje jedynie, że w tak złożonej dziedzinie nie ma prostych odpowiedzi, jak chcieliby tego decydenci. Podkreśla ona, że książka też jest formą ludzkiej technologii, zaś stworzenie cyfrowych mediów prowadzi nas do głębszego zrozumienia tego, czym jest czytanie i pisanie. Według niej, wszystkie cyfrowe formy komunikacji są po prostu rozszerzeniem tych tradycyjnych aktywności.

Ostatnie badania profesor Mangen dotyczą hipertekstowych opowieści – multimedialnych opracowań, które wykorzystują jednocześnie hipertekst, obrazy, wideo i dźwięk. Gubią one całkowicie liniowość przekazu, zamieniając go w interaktywną grę. Niestety jednocześnie pozbawiają czytelnika możliwości stworzenia własnego fikcyjnego wszechświata, zbudowanego z jego wyobrażeń. Liczba okazji do utraty koncentracji w takim środku przekazu jest niestety bardzo duża. Dlatego według badaczki, jedyną drogą do rozwiązania tej bolączki cyfrowych mediów jest większe zaangażowanie ciała w proces przyswajania informacji.

Źródło: alphagalileo.org

Podoba Ci się ten tekst? Powiedz o tym innym na Fb: lub na G+:

publikuj:

wydrukuj

12 skomentuj »

Komentarze

#1 Arqs 2008-12-19 14:04:36 0
Ale bzdura.

A już jak komuś przez przypadek przewrócą się dwie strony (co w kompie czy palmtopie mi się nie zdarza a w książkach często) to jest jeszcze bardziej skoncentrowany.

Problemem jest świecenie i zmęczenie wzroku. Dla mnie najwygodniej czyta się białe litery na czarnym tle - odwrotnie niż na papierze. Przeczytałem tak niejedną książkę. To bardzo wygodne.
None
#2 sett 2008-12-19 23:49:11 0
A ja się zgadzam, te wyniki pasują do moich niesystematycznych obserwacji, które p. Badaczka zebrała do kupy.
None
#3 eimi 2008-12-20 00:14:37 0
Nie wiem czy któremukolwiek z was zdarzyło się przeczytać grubą (500+ stron) książkę w jeden dzień.

Naprawdę, interfejs książki jest tak przezroczysty, że nie zakłóca wyobraźni ani trochę. Można naprawdę przenieść się do innego świata, który ma rozdzielczość większą niż Second Life.
None
#4 mikolaj 2008-12-20 10:42:16 0
To ja pewnie jestem niereprezentatywny, bo mi sie na readerze duzo lepiej czyta niz papierowe ksiazki.

O ile z czytaniem z kompa moge sie zgodzic - czlowiek odruchowo lazi po ekranie kursorem i sie dekoncentruje, o tyle w przypadku readera (mam sony od 2 lat), to sie nie sprawdza. W moim starszym readerze moze ergonomia nie jest do konca dopracowana. Ale w nowszym, guziki sa dokladnie tam gdzie reka, nie ma NIC co by dekoncentrowalo, przewracanie strony to maly ruch palcem, a nie szerokie wachlowanie kartka (ok, wyolbrzymiam ;-) ). W kazdym razie mam wrazenie, ze teraz po dwoch latach to przewracanie kartek mi psuje "flow".

Badania naukowe musza zajac jakis czas, pewnie pani zebrala dane przed kilku laty, kiedy caly rynek to byl sony librie niedostepny w Europie...
None
#5 mikolaj 2008-12-20 10:51:06 1
No tak, e-paper nie pojawia sie w oryginalnym artykule, to tylko licentia poetica Adam Golańskiego. Zenada...
None
#6 Ssss 2008-12-20 20:26:21 0
nie

Uniwersytetu Stavangera

tylko

Uniwersytetu w Stavanger

bo to miasto

S.
None
#7 arcy^® 2009-02-16 22:48:19 0
Dość szybko czytam. Gdy przewijam tekst w przeglądarce aby kontynuować lekturę wzrok "ucieka" mi do góry ekranu, co powoduje, że muszę przenieść go w poprawny punkt tekstu. Do tego gdy się czyta większa ilość stron w niedługim czasie to różnorodność czcionek, kolorów i rozmiarów powoduje dużo szybsze męczenie się wzroku. Najgorsze są kolorowe tła. Bardzo obniżają komfort czytania tekstu.

Wszystkie te minusy nie występują u mnie podczas czytania książki czy gazety. Gdy wgłębię się w lekturę książki to ręka "sama" przewraca strony, a wzrok płynnie przechodzi ze strony na stronę.

A poza wszystkim: zapach nie ten...
IP: 83.5.110.[...] Opera/10.00 (Windows NT 5.1; U; pl) Presto/2.2.0
#8 george 2009-04-21 14:58:25 0
Księgowość i podatki biuro rachunkowe rumia - rachunkowość firm, pity roczne
IP: 81.95.206.[...] Mozilla/5.0 (Windows; U; Windows NT 5.1; pl; rv:1.9.0.8) Gecko/2009032609 Firefox/3.0.8
#9 george 2009-04-21 15:00:09 0
Nieruchomości trójmiasto nieruchomosci trojmiasto - mieszkania, domy, działki, grunty
IP: 81.95.206.[...] Mozilla/5.0 (Windows; U; Windows NT 5.1; pl; rv:1.9.0.8) Gecko/2009032609 Firefox/3.0.8
#10 Pogromca Psich Chrupów 2009-07-12 10:13:37 0
Ho ho, czyżby ktoś Wam kraknął captcha? :D Swoją drogą, pamiętajcie na przyszłość, że formularze trzeba jeszcze zabezpieczać JS'em. Z miejsca eliminujecie wtedy boty.
IP: 78.8.59.[...] Mozilla/5.0 (Windows; U; Windows NT 6.0; pl; rv:1.9.1) Gecko/20090624 Firefox/3.5 (.NET CLR 3.5.30729)
#11 Kwpolska 2009-07-12 10:30:22 0
Zablokujcie lepiej alfabety inne niż łaciński, to jest pisane japońszczyzną, i z chinii też są spamerzy.
IP: 83.29.107.[...] Opera/9.80 (Windows NT 5.1; U; en) Presto/2.2.15 Version/10.00
#12 Czytelnik ekranowy 2009-07-19 22:30:13 0
Jak zwykle mądrala się wypowiedziała i skasowała czek. 1000 razy wygodniej czyta się na ekranie. Czynię już tak ponad 10 lat. Do głowy by mi nie przyszło czytać wersję papierową, jeśli jest elektroniczna alternatywa.

Jedyne miejsce gdzie wybieram wersję tradycyjną to toaletowy tron.
IP: 83.5.251.[...] Mozilla/4.0 (compatible; MSIE 8.0; Windows NT 6.1; Trident/4.0; SLCC2; .NET CLR 2.0.50727; .NET CLR 3.5.30729; .NET CLR 3.0.30729; Media Center PC 6.0; Tablet PC 2.0)

Aby dodać komentarz, musisz podać swój nick, treść komentarza oraz poprawnie przepisać oba słowa z obrazka (słowa muszą być rozdzielone spacją).
W treści komentarza można używać języka formatowania BBcode.