Wbrew pozorom, stosowanie emocji w komunikacji przez Sieć nie jest niczym nowym. Znane już w latach siedemdziesiątych zeszłego wieku emotikony zadomowiły się na dobre w naszym życiu, wiele osób stosuje je, pisząc notki nawet na kartkach papieru. Pojawiają się nawet w literaturze pięknej. Czy jednak emotikona jest w stanie precyzyjnie wyrazić ludzkie emocje?

Marc Schröder, członek Multimodal Interaction Working Group i redaktor standardu EmotionML, uważa, że potrzebne są lepsze metody. Celem jego prac jest pogodzenie dwóch światów – sformalizowanie stanów emocjonalnych tak, by mogły być przetwarzane przez komputery, a jednocześnie zapewniły wygodny system informowania o naszych emocjach innych ludzi.

„Współczesne komputery zmuszają ludzi, by się do nich dopasowywali, co wiąże się dla większości osób z poważnymi problemami. Dostosowaliśmy się do trybu interakcji 'czysta racjonalność' narzuconego nam przez te urządzenia. Jednak w przyszłości komputery będą wchodziły w interakcje z ludźmi w taki sposób, który to dla ludzi będzie naturalny”.

Oczywiście takie deklaracje to nic nowego. Już w latach osiemdziesiątych, na ośmiobitowych komputerach, próbowano uruchamiać interfejsy, które dostosowywały się do użytkownika. Wraz z rozwojem techniki komputerowej, szczególnie w dziedzinie elektronicznej rozrywki, wykorzystywano awatary postaci, które przejawiały emocje w odpowiedzi na reakcje graczy. Asystenty aplikacji, takie jak niesławny Microsoft Clippy, starały się pojawiać tylko w sytuacjach, kiedy użytkownik mógł być zagubiony.

Brakowało w tym wszystkim rozpoznania prawdziwie ludzkich odruchów. „Zamiast klikać przycisk 'nie' na jakimś ekranie dotykowym, raczej potrząsnąłbym głową. Nawet bez świadomej decyzji okazałbym zadziwiony czy zagubiony wyraz twarzy, a człowiek by wiedział, że potrzebuję pomocy i porady” – stwierdził Schröder, który uważa, że komputery mogą się dostosować do tego stylu komunikacji.

Obyś miał tylko standardowe emocje

Czy można pogodzić logikę i emocje? Logicy matematyczni mają w swoim arsenale rozmaite logiki rozmyte, parakonsystentne i modalne, które mogłyby w pewien sposób uchwycić bogactwo ludzkich stanów emocjonalnych. Mimo to z natury są to dwie zupełnie różne formy wypowiedzi, z których ta druga cechuje się wysokim poziomem nieprecyzyjności. To co dla jednego będzie niewinnym żartem, dla drugiego okaże się podłym żartem. Sarkazm może okazać się zbyt skomplikowany, by zostać zrozumianym. Czasem dana sytuacja nie budzi żadnych emocji w odbiorcy – choć powinna. Czy można to jakoś usystematyzować?