publikuj:

wydrukuj

14 skomentuj »

TAGI: creative commons , flickr , fotografia , google , internet , openphoto , stock.xchng , stockvault , zdjęcie

2008-07-11 13:05 | Wojciech Wowra

Darmowe zdjęcia z Sieci: jak je znaleźć i jak z nich korzystać?

W Internecie umieszczono miliony zdjęć. Nie wszystkie można swobodnie wykorzystywać. Ale i tak sieciowe kolekcje bezpłatnych fotografii są imponujące. W tym artykule chcemy Ci pokazać, jak korzystać z zasobów darmowych zdjęć i grafik umieszczonych w Internecie.

Najprostszą metodą na znalezienie zdjęć jest skorzystanie z wyszukiwarki grafiki Google'a (http://images.google.com/). Problem polega na tym, że większość prezentowanych tam materiałów jest chroniona prawem autorskim. I choć szansa na to, że autor fotografii zauważy naruszenie i będzie domagał się odszkodowania, jest niewielka – to korzystanie z takich zasobów jest niewskazane. Obowiązuje tutaj bowiem zasada „wszystkie prawa zastrzeżone”.

Oprócz tego w Internecie można spotkać dzieła (nie tylko zdjęcia), których dystrybucja i wykorzystanie oparte są na licencji Creative Commons („niektóre prawa zastrzeżone”). Twórca może w takiej sytuacji zezwolić użytkownikowi na kopiowanie, zmienianie czy publikowanie danego materiału. Creative Commons ma również swoje odmiany (szerzej piszemy o nich w ramce poniżej). Najbardziej restrykcyjna jest licencja „by-nc-nd”, która pozwala na umieszczanie zdjęć pod warunkiem wskazania autora i podania linku do źródła. Zabronione są jednak tutaj wykorzystywanie komercyjne zdjęć (w działalności zawodowej albo gospodarczej) oraz ich modyfikowanie. To ostatnie jest zaś dopuszczone w licencji „by-nc-sa”. Najbardziej liberalna licencja (oprócz całkowicie „wolnej” Public Domain) wymaga jedynie podania nazwiska czy nicka autora. Fotografie mogą być tutaj wykorzystywane jako materiały do innych prac (np. kolaży).

Tabela: Licencje Creative Commons.

Serwisy z darmowymi zdjęciami często korzystają z licencji CC. Czasami tworzą własne regulaminy korzystania z fotografii. Muszą je zaakceptować zarówno twórcy, jak i zwykli użytkownicy. Jeśli witryna ma własne regulacje, zawsze warto zapoznać się z nimi przed pobraniem danego materiału. W ten sposób uniknie się sytuacji, w której autor pozwie webmastera czy grafika z powodu naruszenia praw autorskich.

Stock.XCHNG

W Sieci istnieje wiele stron z darmowymi zdjęciami. Działający od ponad siedmiu lat Stock.XCHNG (http://www.sxc.hu/) należy do najpopularniejszych. W czerwcu 2008 roku w indeksie witryny znajdowało się 360 000 plików. Codziennie dodawano kilkaset nowych fotografii. Aby uzyskać dostęp do ich wersji w wysokiej rozdzielczości, wystarczyło założyć bezpłatne konto.

Bazę podzielono na kategorie, które da się przeglądać w całości. Można się także zapoznawać z galeriami poszczególnych użytkowników. Witryna ma także prostą, ale bardzo skuteczną wyszukiwarkę, która pozwala na przeglądanie zdjęć pod kątem słów kluczowych, profili użytkowników oraz miast i państw, gdzie wykonano fotografie. Uwaga! Niektóre wyniki prowadzą do zasobów premium w zewnętrznym serwisie.

SXC ma własne regulacje dotyczące wykorzystania materiałów. Domyślnie zdjęcia są oznaczone hasłem „Standard restrictions apply”. Oznacza to, że dana fotografia może być opublikowana na stronie WWW, w prezentacji multimedialnej czy telefonie komórkowym, a także w gazecie, książce, folderze reklamowym i innych formach drukowanych.

Rysunek 1: Informacja o warunkach licencji
w serwisie Stock.XCHNG.

Zakaz dotyczy mediów pornograficznych, publikujących treści „niezgodne z prawem lub niemoralne, szerzące nienawiść oraz szkalujące innych ludzi czy grupy osób”. Nie można także reklamować produktów i usług za pomocą zdjęć przedstawiających twarze oraz wykorzystywać elementów fotografii jako firmowych znaków towarowych. Niektórzy użytkownicy dodatkowo chcą, aby poinformować ich o publikacji i/lub podać nick czy nazwisko przy opublikowanej fotografii.

Flickr

Drugie doskonałe źródło darmowych zdjęć to bardziej serwis społecznościowy niż tradycyjna strona internetowa. W działającym od 2004 roku Flickrze (http://flickr.com/) użytkownicy mogą komentować prace innych internautów i przesyłać sobie linki do ciekawych odkryć. Witryna korzysta z licencji Creative Commons. Użytkownik sam decyduje, czy chce udostępnić innym ludziom fotografie.

Aby nie było wątpliwości co do licencji, najlepiej skorzystać z zaawansowanej wyszukiwarki Flickra dostępnej tutaj: http://flickr.com/search/advanced/. Oprócz słów kluczowych można zaznaczyć tam opcję „Only search within Creative Commons-licensed content”. Dzięki temu wyszukiwarka ograniczy się do zdjęć CC. Flickr może nawet wyświetlać tylko te fotografie, które da się wykorzystywać komercyjnie lub modyfikować (zależnie od potrzeb użytkownika).

Rysunek 2: Zaawansowane
ustawienia wyszukiwarki,
pozwalające na ograniczenie listy
wyników do zdjęć na licencji CC.

Materiałów na licencji CC jest dużo mniej niż pozostałych, ale i tak baza ma imponujący rozmiar. Dla przykładu: słowo kluczowe „Paris” (tylko zdjęcia) zwróciło prawie 4 miliony wyników. 560 tysięcy miało atrybut Creative Commons. Do komercyjnego użytku dopuszczono 125 tysięcy, modyfikować można było 350 tysięcy. Trudno się tym liczbom dziwić – użytkownicy Flickra opublikowali już 2 miliardy obrazków (dane za listopad 2007 roku).

deviantART

Strona deviantART (http://www.deviantart.com/) to jeden z najpopularniejszych serwisów artystycznych w Sieci. Został założony w 2000 roku przez Scotta Jarkoffa, Matthewa Stephensa i Angela Sotirę. Witryna była skierowana do kreatywnych osób, które chciały prezentować w Sieci swoje zdjęcia, grafiki i inne prace.

Począwszy od roku 2006, administratorzy strony pozwalają autorom na publikowanie materiałów zgodnie z zasadami Creative Commons. Niestety, wyszukiwarka nie pozwala na ograniczenie listy wyników tylko do tego rodzaju plików. Osoba poszukująca zdjęć musi sprawdzać każdą miniaturę pod kątem licencji.

Rysunek 3: Prosta wyszukiwarka deviantART-u nie pozwala
na zawężenie wyników do zdjęć na licencji CC.

Openphoto

Openphoto (http://www.openphoto.net/) to „Wikipedia dla fotografów”. Każdy może się tam zarejestrować i dodawać swoje zdjęcia. Wszystkie muszą być publikowane na bazie którejś z licencji Creative Commons. Osoba, która chce wykorzystać materiały, powinna się jedynie zorientować, jaką wersję CC wybrał twórca.

Strona główna witryny prezentuje kategorie, takie jak Architektura czy Makrofotografia. Powyżej znajduje się chmurka najpopularniejszych tagów. W poszczególnych działach można uzyskać dostęp do plików. Warto też skorzystać z wyszukiwarki. Uwaga! W wynikach pojawiają się rezultaty premium z zewnętrznych serwisów. Te zdjęcia nie są darmowe.

Rysunek 4: Chmurka tagów
w serwisie Openphoto.

Każdą fotografię można obejrzeć jako miniaturę, pobrać, przesłać link znajomemu, dodać wersję „embed” na własną stronę lub zapisać link w aplikacji bookmarkingowej (np. del.icio.us czy Facebook). Dodatkowo w witrynie znajduje się dział newsów, specjalna kategoria Najnowsze oraz dokumentacja ułatwiająca pracę autorom zdjęć.

Stockvault

Wszystkie zdjęcia w tym serwisie (http://www.stockvault.net/) są dostępne za darmo, nie można jedynie wykorzystywać ich w działalności gospodarczej czy zawodowej. Wadą jest ograniczona baza – fotografii uploadowano raptem 10 tysięcy. Podzielono je za to przejrzyście na kategorie, co ułatwia przeglądanie. Uwaga! Tu także są publikowane wyniki premium z zewnętrznych stron.

Inne usługi

W Sieci jest dostępnych także wiele mniej znanych czy bardziej wyspecjalizowanych witryn. Wśród nich warto wymienić:

Comfight (http://compfight.com/) – alternatywna wyszukiwarka indeksująca zasoby Flickra. Pozwala na włączenie opcji „tylko z licencją Creative Commons” i wyświetla wyniki w postaci miniatur – 250 na stronę. Dzięki temu użytkownik może w stosunkowo krótkim czasie przejrzeć wiele fotografii.

Flickr Related Tag Browser (http://www.airtightinteractive.com/projects/related_tag_browser/app/) – drugie przydatne narzędzie do szukania zdjęć w serwisie Flickr. Przegląda pliki powiązane z określonym tagiem. Dodatkowo wyświetla pokrewne słowa kluczowe, które ułatwiają doprecyzowanie wyników.

Tag Galaxy (http://www.taggalaxy.de/) – sieciowa aplikacja do przeglądania zasobów Flickra za pomocą trójwymiarowego modelu. Główny tag (np. „Paris”) jest wyświetlany jako „słońce” – dodatkowe słowa (np. „night”, czyli noc) to „planety”. Kliknięcie jednej z nich pozwala na obejrzenie zdjęć, do których pasują oba hasła (np. „Paris + night”).

Rysunek 5: Trójwymiarowy model z miniaturami zdjęć
w aplikacji Tag Galaxy.

MorgueFile (http://www.morguefile.com/) – jedno z mniej znanych repozytoriów darmowych zdjęć. Jego charakterystyczną cechą jest wzorowany na strukturze folderów Windows interfejs – poszczególne katalogi można szybko przeglądać. Dodatkowo udostępniono prostą wyszukiwarkę.

ImageAfter (http://www.imageafter.com/) – serwis, w którym obecnie znajduje się około 20 000 darmowych zdjęć oraz tekstur. Interfejs jest trochę prymitywny. W wynikach wyszukiwania są wyświetlane linki do zewnętrznych stron z komercyjnymi fotografiami.

Footnote (http://www.footnote.com/) – witryna publikująca między innymi cyfrowe reprodukcje historycznych zdjęć, na przykład z okresu drugiej wojny światowej czy wojny w Wietnamie. Wadami usługi są wolny interfejs oraz konieczność założenia konta w celu pobrania fotografii na dysk.

Rysunek 6: Zapisanie zdjęcia w serwisie Footnote wymaga
założenia darmowego konta.

Podsumowanie

Licencja Creative Commons to potężne narzędzie – dla deweloperów, blogerów czy „zwykłych” użytkowników, którzy potrzebują zdjęć do swoich prywatnych i zawodowych projektów. Dzięki CC autorzy fotografii mogą zrzec się przysługujących im z mocy prawa korzyści i zaoferować swoje prace za darmo – na określonych warunkach. Bazując na Creative Commons (lub podobnych w treści wewnętrznych regulaminów serwisów), zawsze trzeba się jednak zapoznać ze szczegółowymi postanowieniami licencji – tak aby nie złamać tych nielicznych ograniczeń, które nadal obowiązują.

Podoba Ci się ten tekst? Powiedz o tym innym na Fb: lub na G+:

publikuj:

wydrukuj

14 skomentuj »

Komentarze

#1 CoYoT 2008-07-28 01:44:20 0
Ale brakuje tu informacji o zdjęciach typu Royalty-Free, które występują przecież właśnie na przykład na stock.xchg
None
#2 marcin 2008-08-05 08:58:36 0
Jeszcze everystockphoto.com
None
#3 wrapnik 2008-09-09 10:04:29 0
Warto wskazać jeszcze na GNU Free Software Documentation License, która daje szeroką możliwość wykorzystania objętych nią utworów, w tym również zdjęć, chociażby poprzez umożliwienie komercyjnego ich wykorzystania.
None
#4 jestemdobry.pl 2009-01-22 11:27:24 -1
To swietne dla mniejszych serwisow takich jak moje http://www.jestemdobry.pl. Mam nadzieje, ze powstana polskie spore galerie darmowych zdjec. Dzieki za artykul Pokaż komentarz
None
#5 aqut 2009-06-03 12:15:05 0
informujecie o darmowych zdjeciach na Stock.XCHNG, tylko co robią tam kredyty przy kazdym zdjeciu???? przy czym 1 kredyt = 1$
IP: 77.222.224.[...] Mozilla/5.0 (Windows; U; Windows NT 5.1; en-GB; rv:1.9.0.10) Gecko/2009042316 Firefox/3.0.10
#6 maja 2009-07-26 14:35:00 0
Co to znaczy:"użucie do celów komercyjnych"? Czy jeśli prowadzę blog, na którym znajduje się link do mojego produktu, to użycie zdjęć na licencji CC jest komercyjne, czy dopiero jak umieszczę je w swojej np. książce, którą sprzedaję? Będę bardzo wdzięczna za podpowiedź.
IP: 83.20.219.[...] Mozilla/5.0 (Windows; U; Windows NT 6.0; pl; rv:1.9.0.12) Gecko/2009070611 Firefox/3.0.12 (.NET CLR 3.5.30729)
#7 plrang 2009-08-29 16:02:11 0
Na http://sxc.hu czyli stock.xchng nie ma żadnych kredytów. Obok darmowych zdjęć są jednak reklamy iStock a kiedyś StockXperta i tam dopiero fotki są płatne.

Kazda osoba tam albo jawnie pozwala obrazy uzywac do dowolnych celow albo prosi o kontakt i wtedy mozna komercyjnie. Pozostale osoby zastrzegaja takie czy inne zastosowanie.
IP: 62.121.68.[...] Mozilla/5.0 (Windows; U; Windows NT 5.1; pl; rv:1.9.1.2) Gecko/20090729 Firefox/3.5.2 (.NET CLR 3.5.30729)
#8 Michał92 2009-11-21 19:23:01 0
A Wikimedia Commons? Przecież to jest właśnie "Wikipedia dla fotografów"! Całość zamieszczonych tam multimediów jest na wolnych licencjach, można wszystko wykorzystywać do celów komercyjnych (o ile nie zostały bezprawnie załadowane).
IP: 84.10.238.[...] Mozilla/5.0 (X11; U; Linux i686; pl-PL; rv:1.9.1.5) Gecko/20091109 Ubuntu/9.10 (karmic) Firefox/3.5.5
#9 kata-30^® 2010-02-12 00:30:57 0
A czy można wykorzystywac zdjęcia do grafik, chodzi mi np o wycięcie kawałka elementu ze zdjęcia, lub przerobienie fotki przez jakiś filtr np w corelu lub gimpie. i czy potem moge wysłac prace na konkurs? powiedzmy wyciąć zarys liścia ze zdjęcia zeby wkomponowac w plakat...czy to jest złamanie prawa autorskiego? jeżeli przerobie zdjęcie tak ze jest nie do poznania z oryginałem, nie wiem bedzie rozmazane, odwrócone zmienione barwy...i przerobie na jpg to czy to jest do poznania ze akurat korzystałam z danego zdjęcia z sieci?

I mam jeszcze jedno pytanie jak robię ta prace w gimpie a on jest darmowy i można do wykorzystywac komercyjnie (a konkurs jest komercyjny skoro jest nagroda pienięzna...) to moge wysłać prace na ten konkurs nie obawiając się złamanych praw autorskich lub cos w tym stylu???

jesli ktos będzie w stanie odpowiedziec mi na te pytania to poprosze może ktoś sie zetknął z czymś takim, bedę wdzięczna.
IP: 79.184.128.[...] Mozilla/5.0 (Windows; U; Windows NT 5.1; pl; rv:1.9.1.7) Gecko/20091221 Firefox/3.5.7
#10 fangol 2011-09-10 11:03:22 0
Brakuje tu jeszcze prężnie rozwijającego się serwisu rgbstock (www.rgbstock.com). Znajduje się tam wiele darmowych zdjęć i grafik dobrej jakości. oto link do mojej galerii, w której większość prac publikuję w rozdzielczości 6000x4000px: http://www.rgbstock.com/gallery/fangol

Pozdrawiam :)
IP: 193.239.63.[...] Mozilla/5.0 (Windows NT 6.1; rv:6.0.2) Gecko/20100101 Firefox/6.0.2
#11 stock 2011-12-06 18:46:14 0
Dużo darmowych zdjęć stockowych: http://www.heroturko.pl/zdjecia_stockowe-stock_images
IP: 83.26.109.[...] Mozilla/5.0 (Windows NT 6.1; WOW64; rv:8.0) Gecko/20100101 Firefox/8.0
#12 abrakadabra 2011-12-08 00:22:16 0
dla mnie poruszana tu tematyka to zupełnie nowy wszechświat :)

fangol podobają mi się Twoje grafiki, spróbuję się z Tobą skontaktować
IP: 31.62.177.[...] Mozilla/5.0 (Windows NT 5.1; rv:8.0.1) Gecko/20100101 Firefox/8.0.1
#13 abrakadabra 2011-12-08 00:41:20 0
fangol, kontakt z Tobą okazał się niemożliwy, coś na stronce nie działa.

Będę tu zaglądać.
IP: 31.62.177.[...] Mozilla/5.0 (Windows NT 5.1; rv:8.0.1) Gecko/20100101 Firefox/8.0.1
#14 maro 2012-04-02 14:17:28 0
niby za darmo a jednak 1$
IP: 31.174.78.[...] Mozilla/5.0 (Windows NT 6.1) AppleWebKit/535.11 (KHTML, like Gecko) Chrome/17.0.963.83 Safari/535.11

Aby dodać komentarz, musisz podać swój nick, treść komentarza oraz poprawnie przepisać oba słowa z obrazka (słowa muszą być rozdzielone spacją).
W treści komentarza można używać języka formatowania BBcode.