Czarna skrzynka webmastera. Część druga: programy dla Windows

W artykule nie będzie ani słowa o znanych i popularnych, ale płatnych narzędziach do budowania serwisów WWW. Zapewne potrafisz jednym tchem wymienić ich nazwy. Oprogramowanie, na które chcemy zwrócić Twoją uwagę, jest w pełni darmowe i... znajduje zastosowanie zarówno na komputerach amatorów, jak i profesjonalistów. Może również stanowić znakomite uzupełnienie drogich aplikacji komercyjnych. Dzięki niemu zbudujesz swoje własne środowisko tworzenia stron internetowych.

Testowane produkty:

Edytor HTML to podstawowe narzędzie, bez którego nie może się obyć żaden webmaster. Mit o Notatniku możesz włożyć między bajki. Nikt nie używa tego na poważnie. Pomijając kwestie związane z kodowaniem znaków, w Notatniku brakuje choćby kolorowania składni – opcji tak przydatnej, że nie da się bez niej żyć, tym bardziej że w Sieci znajdziesz dziesiątki edytorów tekstowych i WYSIWYG (ang. What You See Is What You Get), czyli inaczej mówiąc – graficznych, które z powodzeniem zastąpią Notatnika. Na początek te pierwsze.

PSPad

PSPad jest zaawansowanym edytorem programistycznym dla Windows. Program ten jest rozpowszechniany na zasadach freeware i może być używany bez opłat także w komercyjnych zastosowaniach. Celowo napisaliśmy edytor programistyczny, PSPad służy bowiem nie tylko do edytowania dokumentów HTML, XHTML, PHP, JavaScriptu, XML czy CSS, ale z powodzeniem sprawdzi się w programowaniu innych języków. PSPad podświetla składnię skryptów MS-DOS i Unix, źródeł Javy, Visual Basica, Perla, Pythona, C, C++, COBOL-a i kilku innych języków oraz – co równie ważne – może zostać w łatwy sposób zintegrowany z kompilatorem. Zostawmy funkcje programistyczne PSPada nieco z boku, skupiając się na tych związanych z tworzeniem serwisów internetowych.

Rysunek 1: Okno PSPada podzielono na kilka funkcjonalnych części. Najwięcej miejsca zajmuje obszar edycji kodu. Po bokach zlokalizowano moduł zarządzania projektami, plikami i FTP oraz okienko Eksploratora kodu.

Interfejs PSPada został przetłumaczony na język polski i mimo kilkunastu pozycji menu i kilkudziesięciu ikon nie przytłacza bogactwem funkcji, a tych programowi nie brakuje. Organizację pracy ułatwia moduł Projekty, który pozwala zebrać wszystkie pliki w jednym miejscu. Z kolei mechanizm zakładek przyspiesza pracę z wieloma dokumentami jednocześnie. Każdy plik jest otwierany w nowym podoknie, a przełączanie między nimi umożliwiają właśnie zakładki. PSPad umożliwia tworzenie dokumentów zakodowanych m.in. w standardach ISO 8859-2 oraz Unicode UTF-8, sformatowanych z dowolnym znakiem końca wiersza DOS, UNIX lub MAC. Integralnymi częściami programu są menedżer projektów, wbudowany klient FTP oraz moduł ulubionych odsyłaczy. PSPad współpracuje z edytorem stylów kaskadowych TopStyle Lite lub jego bardziej rozbudowaną, ale niestety już płatną wersją TopStyle Pro.

Rysunek 2: Z PSPadem może zostać zintegrowany edytor CSS TopStyle w wersji darmowej lub płatnej.

Wbudowany Eksplorator kodu grupuje w zależności od typu edytowanego dokumentu takie elementy, jak znaczniki, odnośniki i grafiki (HTML) czy zmienne, funkcje lub nazwy plików osadzonych (PHP). Wszystko po to, aby usprawnić nawigację po złożonym kodzie.

PSPad to także szereg narzędzi dodatkowych, wśród których prym wiodą próbnik, paleta kolorów, kalkulator jednostek, tabela znaków ASCII oraz moduł porównywania tekstu w plikach. Rzadkością w tego typu aplikacjach jest moduł makropoleceń, który umożliwia zarejestrowanie sekwencji wykonywanych czynności w celu ich automatycznego powtórzenia w przyszłości. Wartą zauważania opcją programu jest funkcja podglądu tworzonej strony, która umożliwia sprawdzenie przygotowanego właśnie dokumentu w różnych przeglądarkach, także działających w urządzeniach przenośnych, a dodatkowo w różnych rozdzielczościach ekranu.

Rysunek 3: PSPad – tablica znaków ASCII.

Rysunek 4: PSPad – moduł Pokaż kolor.

Rysunek 5: PSPad – Kalkulator jednostek.

Rysunek 6: PSPad – generator Lorem Ipsum.

PSPad wspomaga wprowadzanie kodu HTML przez automatyczne formatowanie tekstu (ustawianie wcięć), kolorowanie składni, automatycznie usuwanie zbędnych spacji, znaków końca linii itd. Tworzenie nowego dokumentu przyspieszają szablony generujące kod zawierający np. deklarację typu i początkowe znaczniki HTML. Za pomocą kilku kliknięć znaczniki mogą zostać szybko przekonwertowane na małe lub wielkie litery. Z kolei opcja Usuń znaczniki HTML pozwala szybko skasować z dokumentu wszystkie znaczniki, pozostawiając jedynie treść dokumentu. Dołączona do programu biblioteka Tidy umożliwia z kolei „oczyszczenie” HTML-a lub konwersję kodu do innych formatów, np. CSS, XML-a czy XHTML-a.